Dạ
toạ thư hoài 夜坐書懷 • Đêm ngồi ghi lại nỗi lòng mình
Thơ
» Việt Nam » Nguyễn » Nguyễn Văn Giao » Đạm Như thi thảo
Phiên
âm
Dạ
toạ thư hoài
Hồ
thỉ sơ tâm bão tráng hoài,
Như
hà bất phụ giáng ngô tài.
Khảm
kha vị tất phù danh ngộ,
Đắc
táng toàn bằng đại tạo bài.
Nguyệt
sắc quan tình đương hộ chiếu,
Chung
thanh phá tịch độ phong lai.
Khứ
niên kim nhật cố viên dạ,
Do
kiến hoàng hoa khán vũ khai.
Dịch
nghĩa
Bài
“Dạ tọa thư hoài” mang tâm sự của người quân tử ôm chí lớn, trải bao thăng trầm
nhưng vẫn giữ lòng son với lý tưởng. Xin mạn phép dịch ý bằng văn xuôi như sau:
Đêm
ngồi lặng lẽ ghi lại nỗi lòng, ta nhớ thuở ban đầu từng ôm chí tang bồng hồ thỉ,
nuôi hoài bão lớn lao của bậc nam nhi. Đã được trời phú cho tài năng thì lẽ nào
lại để uổng phí, phụ mất thiên tư ấy.
Đường
đời tuy nhiều gập ghềnh trắc trở, nhưng chưa hẳn đó là vì công danh lận đận. Mọi
được mất, thành bại trong đời suy cho cùng đều do bàn tay tạo hóa an bài.
Ánh
trăng ngoài cửa như thấu hiểu lòng người, soi sáng cả nỗi niềm cô quạnh. Tiếng
chuông xa vọng giữa đêm tĩnh mịch, theo làn gió đưa đến khiến không gian càng
thêm sâu lắng.
Đêm
nay lại gợi nhớ đêm này năm cũ nơi vườn xưa. Ta vẫn thấy hoa cúc vàng hiện ra
trong màn mưa, lặng lẽ nở bung như chứng nhân của thời gian và tâm sự con người.
*
Bài
thơ có nét trầm hùng xen lẫn cảm khái nhân sinh, đặc biệt hai câu cuối rất giàu
dư vị hoài niệm và cô tịch. Hình ảnh “hoàng hoa khán vũ khai” (hoa vàng ngắm
mưa nở) gợi một vẻ đẹp lặng thầm, vừa thanh cao vừa man mác buồn.
CẢM
DỊCH
Lặng
lẽ đêm ngồi nhớ lúc trai
Há
đành để phí của trời đây
Gian
nan chẳng bởi công danh bạc
Được
mất do vì tạo hóa bài
Nguyệt
sáng sương gieo bên bậu cửa
Chuông
xa gió vọng giữa ngàn mây
Năm
xưa gợi nhớ nơi vườn cũ
Tưởng
thấy cúc vàng lặng ngắm mưa
HƯƠNG
THỀM MÂY
