NƠI QUÊ
Giữ dạ thanh bần an cuộc sống
Gìn hương mộc mạc lạc đời thay
Sương loang lưng giậu chung trà cạn
Nguyệt tỏa đầu hiên chén tửu đầy
HƯƠNG THỀM MÂY
NƠI QUÊ
Giữ dạ thanh bần an cuộc sống
Gìn hương mộc mạc lạc đời thay
Sương loang lưng giậu chung trà cạn
Nguyệt tỏa đầu hiên chén tửu đầy
HƯƠNG THỀM MÂY
Dạ
toạ thư hoài 夜坐書懷 • Đêm ngồi ghi lại nỗi lòng mình
Thơ
» Việt Nam » Nguyễn » Nguyễn Văn Giao » Đạm Như thi thảo
Phiên
âm
Dạ
toạ thư hoài
Hồ
thỉ sơ tâm bão tráng hoài,
Như
hà bất phụ giáng ngô tài.
Khảm
kha vị tất phù danh ngộ,
Đắc
táng toàn bằng đại tạo bài.
Nguyệt
sắc quan tình đương hộ chiếu,
Chung
thanh phá tịch độ phong lai.
Khứ
niên kim nhật cố viên dạ,
Do
kiến hoàng hoa khán vũ khai.
Dịch
nghĩa
Bài
“Dạ tọa thư hoài” mang tâm sự của người quân tử ôm chí lớn, trải bao thăng trầm
nhưng vẫn giữ lòng son với lý tưởng. Xin mạn phép dịch ý bằng văn xuôi như sau:
Đêm
ngồi lặng lẽ ghi lại nỗi lòng, ta nhớ thuở ban đầu từng ôm chí tang bồng hồ thỉ,
nuôi hoài bão lớn lao của bậc nam nhi. Đã được trời phú cho tài năng thì lẽ nào
lại để uổng phí, phụ mất thiên tư ấy.
Đường
đời tuy nhiều gập ghềnh trắc trở, nhưng chưa hẳn đó là vì công danh lận đận. Mọi
được mất, thành bại trong đời suy cho cùng đều do bàn tay tạo hóa an bài.
Ánh
trăng ngoài cửa như thấu hiểu lòng người, soi sáng cả nỗi niềm cô quạnh. Tiếng
chuông xa vọng giữa đêm tĩnh mịch, theo làn gió đưa đến khiến không gian càng
thêm sâu lắng.
Đêm
nay lại gợi nhớ đêm này năm cũ nơi vườn xưa. Ta vẫn thấy hoa cúc vàng hiện ra
trong màn mưa, lặng lẽ nở bung như chứng nhân của thời gian và tâm sự con người.
*
Bài
thơ có nét trầm hùng xen lẫn cảm khái nhân sinh, đặc biệt hai câu cuối rất giàu
dư vị hoài niệm và cô tịch. Hình ảnh “hoàng hoa khán vũ khai” (hoa vàng ngắm
mưa nở) gợi một vẻ đẹp lặng thầm, vừa thanh cao vừa man mác buồn.
CẢM
DỊCH
Lặng
lẽ đêm ngồi nhớ lúc trai
Há
đành để phí của trời đây
Gian
nan chẳng bởi công danh bạc
Được
mất do vì tạo hóa bài
Nguyệt
sáng sương đùa bên bậu cửa
Chuông
xa gió vọng giữa ngàn mây
Năm
xưa gợi nhớ nơi vườn cũ
Tưởng
thấy cúc vàng lặng ngắm mưa
HƯƠNG
THỀM MÂY
MÙA HẠN.
Phượng
vỹ khoe màu tươi hạ nắng
Buồn
hiu lối nhỏ đường tre vắng
Vang
lời bịp gọi bụi cau vàng
Vọng
tiếng cu gù lùm mận trắng
Rẫy
lúa phơi mình giọt lệ cay
Nương
ngô hiện bóng mồ hôi mặn
Đồng
khô hồ cạn lắm người lo
Ngóng
mỏi trời mưa lòng mãi đắng
Hương
Thềm Mây
*
HỌA : CHỜ
MƯA
Ve sầu réo rắt ran trời nắng
Xóm nhỏ chiều nghiêng hàng trúc
vắng
Khắc khoải chim kêu phía bãi bồi
Bâng khuâng gió lạc bên vườn trắng
Ao sen héo lá mắt buồn cay
Thửa đậu cong thân hồn mỏi mặn
Dõi mãi tầng không đợi nước về
Bao người thao thức niềm canh
cánh.
VÔ DANH
*
LỜI BÌNH BÀI MÙA HẠN
Bài
thơ “MÙA HẠN” khắc họa rất rõ nét bức tranh quê trong những ngày nắng hạn gay gắt.
Mở đầu là sắc phượng đỏ rực của mùa hè, nhưng phía sau vẻ tươi tắn ấy lại là
không gian hiu quạnh và nỗi nhọc nhằn của người nông dân. Những hình ảnh như
“đường tre vắng”, “bịp gọi bụi cau vàng”, “cu gù lùm mận trắng” tạo nên âm
thanh và màu sắc rất thôn quê, khiến bài thơ giàu sức gợi và gần gũi.
Hay
nhất là hai câu:
“Rẫy
lúa phơi mình giọt lệ cay
Nương
ngô hiện bóng mồ hôi mặn”
Hình
ảnh nhân hóa làm cho ruộng đồng như mang nỗi đau của con người trước thiên
nhiên khắc nghiệt. Cái “lệ cay” của lúa và “mồ hôi mặn” của ngô vừa thực vừa
giàu cảm xúc, gợi sự lam lũ của người quê giữa mùa hạn kéo dài. Kết bài khép lại
bằng nỗi mong chờ cơn mưa, để lại dư âm trĩu nặng nhưng chân thành.
CHIỀU QUÊ HƯƠNG
Bên
chiều lặng lẽ ngắm trời mây
Lúa
đã vàng hươm, buổi cuối ngày
Cánh
nhạn chiều tàn vơ vẫn lượn
Đường
làng cỏ dại ngẩn ngơ qua
Ly
hương mấy thuở âu là mộng
Biệt
xứ bao thu ấy cũng là
Vườn
ruộng ta về lòng dạ thỏa
Hàng
cau bụi chuối vẫn tình đây
HƯƠNG
THỀM MÂY – 15.5.2026
*
HỌA
: QUÊ NHÀ
Chiều
nghiêng bảng lảng áng sương mây
Gió
nhẹ đồng xa tiễn cuối ngày
Bến
cũ con đò im bến đợi
Triền
đê sáo mục lặng đường qua
Tha
phương lắm độ đời như khói
Viễn
xứ bao lần kiếp tựa hoa
Nay
trở lại quê lòng chợt ấm
Hương
cau còn thoảng dưới hiên nhà.
VÔ
DANH
**
Lời
bình bài CHIỀU QUÊ HƯƠNG
Bài
thơ “CHIỀU QUÊ HƯƠNG” mang nét đằm thắm và chân tình của người từng trải qua những
tháng ngày ly xứ rồi lại tìm về nguồn cội. Cảnh chiều quê được gợi lên bằng gam
màu dịu nhẹ: trời mây bảng lảng, đồng lúa vàng hươm, cánh nhạn chấp chới cuối
ngày… tất cả tạo nên không gian thanh bình mà sâu lắng.
Đặc
biệt, hai câu:
“Ly
hương mấy thuở âu là mộng
Biệt
xứ bao mùa ấy cũng là”
gợi
nỗi niềm hoài cảm rất đẹp. Những tháng năm xa quê dường như chỉ còn là lớp
sương ký ức, để rồi khi trở về, lòng người được xoa dịu bởi hàng cau, bụi chuối
thân quen. Cái hay của bài là không bi lụy mà chan chứa sự an nhiên sau bao biến
động. Ngôn từ mộc mạc nhưng giàu hình ảnh, đậm hồn quê Việt.
VÔ
DANH
SỐNG BÌNH AN
Kham
nhẫn cho qua những niệm sầu
Kệ
lời trong đục giữa ngàn dâu
Si
sân hận oán mang ưu não
Hoan
hỷ từ tâm chẳng ước cầu
Rỏ
biết duyên đời, qua điên đảo
Tỏ
tường sự thế, vượt buồn đau
Thăng
trầm cỏi tạm tuồng hư ảo
Tùy
thuận an nhiên giữa vạn màu
HƯƠNG
THỀM MÂY – 14.5.2026
*
Xin
kính họa cùng thi hữu:
GIỮA DÒNG NHÂN THẾ
Buông
nhẹ lòng qua mấy nhịp sầu
An
nhiên mặc gió cuốn nương dâu
Không
màng được mất thêm phiền lụy
Chẳng
vướng hơn thua bớt nguyện cầu
Một
tách trà khuya tan mộng huyễn
Vài
câu kinh sớm lắng niềm đau
Trần
gian biến chuyển như mây nước
Tự
tại thong dong giữa nhiệm màu.
VÔ
DANH
VỀ VỚI CHIỀU XƯA
Còn
vương chút nắng bên thềm
Hàng
cau nghiêng bóng lặng yên cuối chiều
Nhà
xưa vắng vẻ hoang liêu
Hương
mùa nhung nhớ bao điều thương xưa
*
Thương
bao nắng nã mưa mùa
Thương
muôn giọt lệ mỏng thưa tháng ngày
Thương
sao mái lá hàng cây
Thương
tình năm cũ đã bay phương nào!
*
Đêm
nay lặng ngắm ngàn sao
Tìm
đôi mắt biếc thuở nao hiền hòa
Thềm
khuya ngồi lặng cùng ta
Nghe
trăng tâm sự như là tri âm
*
Tình
chim chừ đã xa ngàn
Bên
song ánh nguyệt mơ màng ghé thăm
Hương
xưa còn đó chưa tan
Tàn
xuân còn đọng trên cành thơ sương
HƯƠNG
THỀM MÂY -19.2.2026
GHI TÂM HIẾU TỬ
Chữ
hiếu ghi tâm chẳng nhạt nào
Tâm
hoài kính trọng đức cù lao
Nuôi
thân sữa mẹ, lòng luôn khắc
Dưỡng tánh lời cha, dạ mãi trào
Vất
vả nuôi con - tình biển rộng
Ân
cần dạy dỗ -- nghĩa non cao
Trăm
năm vẹn giữ cho tròn phận
Chữ
hiếu ghi tâm chẳng nhạt nào
HƯƠNG
THỀM MÂY
*
KÍNH
HỌA : GIỮ TRÒN CHỮ HIẾU
Công
cha nghĩa mẹ dạ ghi vào
Biển
rộng non cao biết xiết nào
Sớm
tối khuyên răn lòng khắc nhớ
Tháng
năm dưỡng dục nghĩa dâng trào
Vai
gầy đội nắng vì con trẻ
Tóc
bạc vương sương bởi kiếp lao
Hiếu
đạo trăm đời luôn giữ vẹn
Ơn
sâu phụ mẫu mãi thanh cao
VÔ
DANH